Rewlivans

Dhyworth Wikipedya, an godhoniador rydh
Jump to navigation Jump to search
Ensampel a spys dororiethel Edit this on Wikidata
Klass oos rew Edit this on Wikidata
Konter a spys ynterrewlivek Edit this on Wikidata
Commons page Restrennow kelmys war Gemmyn Wikimedia

Yma dhew styr dhe rewlivans:

  • - amser pan vo rewlivow ow tevi ha gorheri moy a'n tirwedh. Usys yw rewlivans y'n styr ma y'n keth fordh hag Oos Rew, po Oos Yey. Y feu dustuni rag hwegh rewlivans meur y'n termyn eus passyes.
  • - an argerdh a janj tirwedh kawsys gans rewlivow. I a eskni stoff dhyworth unn tyller, y dreusperthi yn po war benn an rewliv ha'y dhiskarga pan wrello teudhi an rewliv.

Posek yw dhe bosleva an dyffrans yntra rewlivans, gwrys gans rewlivow, frosrewlivans, hemm yw sewyans a avonow ow resek dhyworth an rewliv ha degi grow ha tewes, hag amalrewlivans, sewyans a ober rewi-teudhi yn tylleryow oor ogas dhe'n rewliv.

Nebonan a studh rewlivans yw rewlivydh, ha gelwys yw an studhyans rewlivieth.

Rewlivow a gaws meur a janjys dhe'n tirwedh drefen i dhe esknias ha godhesa kemmys karrek. An re ma yw tirfurvow rewlivel.

Rewlivansow y'n termyn eus passyes[golegi | pennfenten]

Yma dustuni rag hwegh rewlivans y'n rekord dororiethel

Rewtinyowven dhyworth Oos Rew nans yw 640 milvil bledhen. Kevys veu an garrek ma yn Ostrali
An kylgh rewlivek dres an 500,000 bledhen diwettha
An gevren ynter an kylgh rewlivek ha spysow rewlivek

Treweythyow, drefen chanjys yn resegva an Nor po tylleryow an brastiryow ha frosow keynvor, an Nor a dheu pur yeyn. Rewlivow a dhalleth tevi y'n menydhyow ha gorheli tir isel ynwedh. Pan hwarva an rewlivansow Pongolek ha Huronek nans yw moy ages 2 bilvil bledhen, leverys yw bos arenep kowal an Nor gorherys gans rew, amser gelwys 'Dor Pellen Ergh'. An rewlivans moyha diwettha o an Rewlivans Pleistocen. An Pleistocen a gonsyst a pymp po moy a bresyow rewlivek gans an kottha ow talleth mar bell avel nans yw 2.6 milvil a vledhynnyow, ha'n moyha diwettha ynter 29,000 ha 14,000 bledhen kyns a-lemmyn. Chanjyow yn resegva an Nor a gaws kylghow a bresyow rewlivek hag ynter-rewlivek gans tro a a-dro dhe 100,000 bledhen. Dustuni rag rewlivansow y'n termyn eus passyes yw rewtinyowven, karrek furvyes dhyworth godhesow rewlivel.

Hys moyha an rew dres an rewlivans Pleistocen

Rewlivans ha Kernow[golegi | pennfenten]

Ny dhrehedhas an chif rewlivow mar bell ages Kernow, ytho nyns eus tirfurvow rewlivek ena mes tirfurvow amalrewlivek, (kynth yw lavesys bos rewliv byghan yn Rosmerghjy ogas dhe Eglossenar). Deskrivys veu kommgarrek rag an kynsa prys yn Kernow. Yma lies karn y'n ranndiryow men growan, keffrys ha lappys gweresliv. Riaow yw apert yn arvor Kernow.