Poloniom
|
| |
| Ensampel a |
Elven gymyk |
|---|---|
| Klass |
alkan wosa-tremenyans, bagas 16 |
| Furvell gymyk |
Po |
| Dydhyas diskudhans |
1898 |
| Niver atomek |
84 |
| Elektronegedhegedh |
2 |
| Rann a |
period 6, bagas 16 |
|
| |
Elven gemyk ew poloniom, niver 84 e'n Vosen Beriodek. An hanow a dheu dhort an wlas, Poloni, gwlas deythyek Marie Curie, an kensa dhe enyshe an elven. Y arwodh gemyk ew Po.
Nag eus dhe boloniom radn vewoniethel, ha nag ew kevys en-mes a arbrovjiow hwithrans. Pur radyoweythresek ew (ow rei perthyglow α en-mes).
Diskudhys veu poloniom en 1898 en Paris gen Marie ha Pierre Curie. Anjei a wrug tedna poloniom dhort moon uraniom, pygvoon (pitchblende). Usys ew avel pednfenten tobmder rag lorenow efanvos (kebmys ha 520kj an our).
Poos atomek poloniom ew 209, y boynt teudhi ew 254°C ha'y boynt bryjyon ew 962°C. Y dhosedh ew 9.3kg an liter. Poloniom-209 ew an isotop gen an hanter-bewnans hirra, 102 bledhen. Hanter-olkan loos-arhansek dasoberus ew. Onan a'n elvednow moyha peryllus ew poloniom. An myns marwel ew 7 pikogramm (7 X 10-12 gramm). Trilvilgweyth moy peryllus ages hidrojen cyanid ew poloniom etho. Usys veu poloniom-210 dhe ladha Alexander Litvinenko en Loundres, aspias a Russi neb a wrug forsakya an FSB rag MI5.
Mirva
[golegi | pennfenten]- Marie Curie
- Pygvoon
- Loren efanvos
Ma an erthygel ma usya an Furv Skrifys Savonek a-barth Kernowek diwedhes.