Kadmiom

Dhyworth Wikipedya, an godhoniador rydh
Jump to navigation Jump to search
Cadmium-crystal bar.jpg
Cd-TableImage.svg
Ensampel a'n re ma a sew Elven gymyk, gwenon dinythyek gorow, gwenon displegyansek, kankregyner Edit this on Wikidata
Klass period 5, alkan tremenyans, alkan wosa-tremenyans Edit this on Wikidata
Furvell gymyk Cd edit this on wikidata
Dydhyas diskudhans 1817 Edit this on Wikidata
Niver atomek 48 Edit this on Wikidata
Elektronegedhegedh 1.69 Edit this on Wikidata
Rann a period 5, bagas 12 Edit this on Wikidata
Commons page Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia

Elven gymyk yw kadmiom, niver 48 y'n Vosen Beriodek. Y furvell gymyk yw Cd. An hanow a dheu dhyworth an ger Latinek cadmia, an hanow rag an moon kalamin (calamine yn Sowsnek), kyn kalamin yw zynk karbonad yn tevri. Ny wodhvedhys yw mars essensek yw kadmiom dhe daklow byw, mes diskudhys y'n bledhen 2000 diatom morek Thalassiosira weissflogii dhe askorra ensaym arbennek a wra kregi war gadmiom.

Gwenonek yw kadmiom herwydh usadow, yn arbennek mog kadmiom oksid. Pan yth esa bagas owth oberi war an Pons Havren yn 1966 gans usya faglen oksiacetylen, yth eth an dus klav an eyl wosa y gila. An acheson o gwiskas a gadmiom war an ebilyow. Onan anedha a verwis.

Plansow a yll sugra kadmiom dhyworth an gweres, martesen drefen bos an gweres ogas dhe valyow koth po drefen bos an tir teylys gans karthyon denel. Kowethyans Yeghes an Norvys a lever bos 70μg pub dydh an nivel diogel. Kadmiom a gaws kleves aswonnys yn Nihon avel Itai-Itai. Ev a wannha eskern ha mellow. An rann a'n Ruvaneth Unys gans an nivel gwettha yw Shipham, yn Gwlas an Hav. Omma yma hen valyow zynk, gans nivelyow a 500 rann an vilvil y'n gweres.

Diskudhys kadmiom gans Professor Friedrich Stromeyer yn tre Göttingen yn Almayn. Askorrys yw 14,000 tunnas pub bledhen, ha Kanada yw an moyha askorrer. Usys o avel liw yn paynt, glus gwedhyn, plastigow hag ynk y'n termyn eus passyes. Lemmyn usys yw dhe dredangwetha dur usys yn-dann an mor hag yn batriow nikel-kadmiom.

Poos atomek kadmiom yw 112.41, y boynt teudhi yw 321°C ha'y boynt bryjyon yw 756°C. Y dhosedh yw 8.7kg an liter.

Mirva[golegi | pennfenten]