Jump to content

Ludwig van Beethoven

Dhyworth Wikipedya, an godhoniador rydh

Ludwig van Beethoven (leveryans Almaynek yn IPA: [ˈb̥e:tʰofɱ̹]) (Bonn, Almayn, 16ves Mis Kevardhu[1], 1770 - Wien, Ostri, 26ves Mis Meurth, 1827) veu komposydh, kevarwodher orkestra ha pianydh almaynek. Y ertach gonisogethel a efana, dre'n termyn, a glassegiedh bys dalleth a romansegieth.

Prederys kepar ha'n diwettha representyer meur a'n glassegiedh Viena po skol Viena (wosa Christoph Willibald Gluck, Joseph Haydn ha Wolfgang Amadeus Mozart), Beethoven a wrug dhe ilow romansegiedhek dos ha bos gerys-da, ha movya hy awedhyansow yn bagas bras ha divers a oberennow ilowek der an 18ves kansvledhen. Y art a waskas yn-mes y'n lies eghen ilow, byttegyns an symfonis a veu pennfenten an brassa a gerensa ragdho, y awedhyans a veu pòsek y'n brassa rann yn oberennow skrifys rag piano hag ilow stevel.

Y wrians a gomprehend eghennow piano (32 oberen seni rag piano), a stevel (16 oberen lovan rag bagas a beswar, 7 rag bagas a dri, 10 senyans rag fyll ha piano, 5 senyans rag chello ha piano), lev (lieder hag unn opera: Fidelio), komposyansow gool ilow (5 gool ilow rag piano hag orkestra, onan rag fyll hag orkestra) hag orkestra (9 symfoni, ygeryansow, h.e.).

Ilow an peswara movyans nawves symfoni, yw awenys dre Skantlyn:'Od an Lowena Friedrich von Schiller ha dewisys veu dhe vos antempna an Unyans Europek.

Asnodhow

[golegi | pennfenten]
  1. Besydhyes veu Beethoven an 17ves, dydh wosa an genesigeth, dell veu usadow y'n termyn ma. Pan bewa va, y kevewya y benn bloodh an 16ves.